một điều lạ

Gần đây, có người nói với tôi rằng tự thân phương pháp khắc kim loại đã đem đến cái rờn rợn trong biểu hiện, như phim ma, phim kinh dị.

Phải chăng đó là lí do mà những nhà đồ họa kinh điển như Goya, Kollwitz đều dùng chất liệu này trong thời kì đen tối của cuộc sống. Hay như Lajos, Rego với cảm xúc mạnh mẽ từ nội tâm giãi bày qua tác phẩm. Ở đó là chiến tranh và hòa bình, là nhân phẩm, là những hình thù quái dị trong sự biến tướng của con người.

Kelly có những tác phẩm aquatint màu rất lung linh về xứ Polynesian, Thaulow đã khắc những phong cảnh rung động lòng người, dường như chỉ càng làm khác biệt sự biểu hiện của phương pháp in trắng đen. Chưa từng ở đâu, trắng và đen lại đưa đến một cảm giác kì lạ như thế. Tưởng chừng như dù cho cảnh tượng có vui vẻ và hạnh phúc cách mấy, vẻ huyền bí vẫn ngự trị đâu đây.

Đám mực bám trên bản kim loại, bị chùi dần đi, nhòe mờ ra như đám khói cháy nhà, tan dần rồi mất hẳn. Cho đến khi ánh kim loại sáng lấp lánh giữa những nét và mảng đen, một thứ năng lượng khó lòng xác định, tựa như bóng tối của Vallotton, vẫn còn len lỏi.

Có lẽ Rembrandt và Durer đã sống rồi chết quá lâu trước khi thế giới lầm than đến độ như đã từng. Nhưng trong thời họ sống, hạnh phúc thật sự chỉ được xem là tồn tại ở thiên đường, sau khi phán xét.

Ai có thể đem đến niềm vui bằng những đốm trắng li ti lơ lửng trong chốn mù mịt vô định hình?

Những xác người còn treo tận ngọn cây.